در تاریخ ۹ آوریل ۲۰۲۵، اعلام تعرفههای جدید از سوی دونالد ترامپ به صنعت استخراج رمزارز شوک وارد کرد. این تعرفهها بر کشورهایی چون تایلند و اندونزی که به هابهای اصلی مونتاژ دستگاههای استخراج بیت کوین تبدیل شدهاند، اعمال شد و خریداران آمریکایی را در معرض هزینههای سنگین قرار داد.
شرکت «سیلاین کارگو» به عنوان پاسخ به این تغییرات، اقدامات فوری را برای انتقال دستگاهها به آمریکا انجام داد و میلیاردها دلار تجهیزات را به سرعت جابهجا کرد. وضعیت بحرانی حاصل از تعرفهها برای دیگر شرکتها مانند «کامپس ماینینگ» نیز مشکلاتی به همراه داشت و آنها مجبور به ردیابی منشأ تجهیزات خود شدند.
تغییرات تعرفهای باعث افزایش هزینهها و تأثیرات منفی بر حاشیه سود ماینرها شد. این بحران، چالشهای ناشی از سیاستهای تجاری ناپایدار را واضحتر کرد و نشان داد که تا زمانی که ثبات در سیاستهای تعرفهای برقرار نشود، تحقق شعار «استخراج ساخت آمریکا» در عمل دشوار خواهد بود.
نیمهشب ۹ آوریل ۲۰۲۵ (۲۰ فروردین) برای کریستوفر برشل، رئیس شرکت کانادایی حملونقل «سیلاین کارگو»، لحظهای سرنوشتساز بود. درست چند روز پیشتر، دونالد ترامپ با اعلام تعرفههای متقابل غیرمنتظره ۳۶ درصد برای تایلند، ۳۲ درصد برای اندونزی و ۲۴ درصد برای مالزی، صنعت استخراج رمزارز را به شوک فرو برده بود. این سه کشور طی سالهای اخیر به هاب اصلی مونتاژ و توزیع دستگاههای استخراج بیت کوین تبدیل شدهاند و خریداران آمریکایی ناگهان با تهدید هزینهای هنگفت روبهرو شدند؛ مگر آنکه تجهیزات پیش از ضربالاجل ۹ آوریل خاک آسیا را ترک میکرد.
رقابت نفسگیر در زنجیره تأمین آسیای جنوب شرقی
در روزهای پرالتهاب پس از اعلام تعرفه، «سیلاین» پنج فروند هواپیما چارتر کرد و با هماهنگی دهها کامیون و بارج، ۳۳۰ میلیون دلار دستگاه ماینینگ را از تایلند، مالزی و اندونزی به آمریکا رساند.
برشل میگوید:
«در معرض بیش از ۸۰ میلیون دلار هزینهٔ احتمالی تعرفه بودیم و هر پرواز و هر پالت یک مأموریت داشت: پیشیگرفتن از ساعت اجرای تعرفه».
همزمان، شرکتهایی مثل «کامپس ماینینگ» ناچار شدند سه هزار دستگاه را از مرز کانادا عبور دهند و منشأ دقیق قطعات را از چین، تایلند و سایر کشورها ردیابی کنند. ویشنو ماکِنچری، مدیر لجستیک این شرکت، اعتراف میکند که تغییرات تعرفهای «نه روزبهروز، بلکه ساعتبهساعت» فضای تصمیمگیری را دچار آشوب میکند.
هزینههای پنهانِ جابهجایی اضطراری تجهیزات
تعلیق ۹۰ روزهٔ تعرفهها در لحظهٔ صفر، کل این رقابت نفسگیر را از نظر تجاری بیهوده و البته بهشدت پرهزینه کرد. برخی ماینرها برای حمل هوایی تا چهار برابر و نسبت به حمل دریایی حتی بیست برابر بیشتر از حد معمول پرداختند؛ رقمی که حاشیه سود بسیاری از پروژهها را بلعید. این فشار مالی چهره واقعی ریسکهایی را آشکار کرد که زنجیرههای تأمین جهانی با سیاستهای تجاری غیرقابل پیشبینی واشنگتن به آن گرفتار میشوند.
تناقض وعده «ساخت در آمریکا» با واقعیت بازار ماینینگ
دولتِ خود را طرفدار کریپتو معرفی میکند و شعار «بیت کوین ساخت آمریکا» سر میدهد؛ اما در عمل، تغییرات تعرفهای وابستگی عمیق ماینرهای آمریکایی به تولیدکنندگان چینی (بهویژه بیتمین) را پررنگتر کرده است.
این شرکت برای کاهش اصطکاک تجاری، خطوط مونتاژ خود را در مناطق آزاد آسیای جنوب شرقی مانند جزیره باتَم اندونزی مستقر کرده؛ با این حال، افزایش ریسک تعرفهای باعث شده شرکتهای سختافزاری مثل «سینتک دیجیتال» با بارش درخواست مشتریان برای ظرفیت خارج از آمریکا روبهرو شوند.
سرنوشت معافیتهای تعرفهای و چشمانداز صنعت رمزارز
همزمان با معافکردن طیفی از کالاهای الکترونیک از تعرفه ۱۴۵ درصدی چین و تعرفه ۱۰ درصدی جهانی، ترامپ تهدید کرده گوشیهای هوشمند، رایانهها و کالاهای مصرفی محبوب را مشمول تعرفه خواهد کرد.
کلام آخر
بحران ۹ آوریل نشان داد برنامهریزی بلندمدت در فضایی که سیاستهای تجاری میتواند ظرف چند ساعت دگرگون شود، چقدر دشوار است.
هزینههای حمل اضطراری، توقف خطوط تولید و نااطمینانی مستمر، شرکتها را به بازنگری در مدلهای تأمین، تنوعدادن به جغرافیای تولید و حتی انتقال ظرفیتها به بیرون از مرزهای آمریکا وادار کرده است. تا زمانی که چارچوب تعرفهای ثبات پیدا نکند، شعار «استخراج ساخت آمریکا» بیشتر از آنکه یک برنامه واقعی باشد، به رؤیایی دوردست میماند، رؤیایی که ماینرهای بیت کوین در هر پرواز چارتر، بهای گزاف تحققنیافتن آن را میپردازند.
